27.07.2026
Цифрлық егіздер бүгінде қалаларды, өнеркәсіпті және инфрақұрылымды жаңғыртудың негізгі құралдарының біріне айналып келеді. Виртуалды модельдер басқару тиімділігін арттыру және аумақтарды дамыту мақсатында кеңінен қолданылуда. Бұл технологиялардың Қазақстан үшін қандай мүмкіндіктер ашатыны туралы Kazinform халықаралық ақпарат агенттігінің Бейжіңдегі меншікті тілшісі баяндайды.
Цифрлық егіз дегеніміз не?
Цифрлық егіз – компьютер экранындағы қарапайым үш өлшемді модельден әлдеқайда ауқымды ұғым. Ол нақты объектінің жай-күйі мен онда болып жатқан процестерді нақты уақыт режимінде көрсететін динамикалық виртуалды көшірме болып табылады. Мұндай нысан жеке ғимарат, зауыт, көлік желісі, инженерлік коммуникациялар, тұрғын аудан немесе тұтас мегаполис болуы мүмкін. Виртуалды көшірменің өзектілігін сақтау үшін оған мыңдаған датчиктер мен ақпараттық жүйелерден деректер үздіксіз келіп отырады.
Құбырлардағы қысым датчиктері, «ақылды» бағдаршамдар, жасанды интеллектімен жабдықталған бейнекамералар және қоғамдық көлік навигациясы бірыңғай есептеу орталығына үздіксіз ақпарат жібереді. Соның нәтижесінде цифрлық жүйе нақты уақыт режимінде көлік кептелісі қай жерде қалыптасқанын, су қысымының төмендеуін немесе белгілі бір көшедегі ауа сапасының деңгейін дәл анықтай алады.
Жағдайды үздіксіз талдап, оқиғалардың даму барысын алдын ала болжай алу қабілеті цифрлық егіздерді қалалық инфрақұрылымды басқарудың тиімді құралына айналдырып отыр.
Цифрлық егіздер жаңа деңгейге көтерілуде
Цифрлық егіздерді дамытудың негізгі бағыттарының бірі – кеңістіктік интеллект. Бұл технология жасанды интеллектіге қоршаған ортаның үш өлшемді құрылымын түсінуге және нақты объектілердің жоғары дәлдіктегі модельдерін жасауға мүмкіндік береді.
WAIC 2026 Дүниежүзілік жасанды интеллект конференциясында қытайлық әзірлеушілер бірнеше секундтың ішінде қалалық аудандардың егжей-тегжейлі үш өлшемді көрінісін жасай алатын Zhengrong кеңістіктік интеллектінің ірі моделін таныстырды. Жүйе жолдарды, ғимараттарды және басқа да нысандарды автоматты түрде белгілеп, қалалық инфрақұрылымды басқаруға арналған есептеу негізін қалыптастырады.
Қазақстандық бағыт: Alatau City және Digital Kazakhstan стратегиясы
Қазақстан да цифрлық трансформацияның жаңа кезеңіне қадам басты. Бұл үдерісте цифрлық егіз технологиялары қалалық инфрақұрылымды, көлік жүйесін және инженерлік желілерді басқарудың маңызды құралына айналуы мүмкін. Осы тұрғыдан алғанда, мұндай шешімдерді тәжірибеде сәтті енгізген елдердің, ең алдымен Қытайдың тәжірибесі ерекше маңызға ие.
Бұл бағытқа 2026 жылдың Жасанды интеллект және цифрландыру жылы болып жариялануы, сондай-ақ Digital Kazakhstan стратегиясының іске асырылуы қосымша серпін берді. Қазақстанда AI Research University, Alem.AI орталығы құрылуда, Data Center Valley жобасы жүзеге асырылып, интеллектуалды басқару жүйелерін енгізуге арналған технологиялық негіз қалыптасып келеді.
Цифрлық егіздерді кең ауқымда қолданатын алғашқы жобалардың бірі жаңа Alatau City қаласы болмақ. Осы тұрғыдан алғанда, Қытайдағы Сюнъань ауданының тәжірибесі аталған жоба үшін ерекше қызығушылық тудырады.
Бұған дейін Парламент отырысында Премьер-Министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев Alatau City заманауи басқару және технологиялық шешімдерді енгізуге арналған алаңға айналатынын, ал кейіннен бұл тәжірибені еліміздің басқа өңірлеріне де тарату жоспарланып отырғанын атап өткен болатын.
– Жобалаудан бастап барлық үдеріс цифрлық форматта жүзеге асырылуы тиіс. Барлық ақпараттық жүйелер де онлайн форматта жұмыс істеуі қажет. Қабылданатын барлық шешімдер қаланың цифрлық егізі негізінде іске асырылады. Сондықтан біз халықаралық тәжірибені барынша ескеретін боламыз, – деді ол.
Толығырақ сілтеме бойынша: https://www.inform.kz/ru/alatau-city-i-tsifrovie-dvoyniki-zachem-kazahstanu-opit-kitaya-9f6a286f